{"id":36,"date":"2026-07-25T16:02:19","date_gmt":"2026-07-25T14:02:19","guid":{"rendered":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36"},"modified":"2026-07-25T16:02:20","modified_gmt":"2026-07-25T14:02:20","slug":"nowotwory-po-przeszczepieniu-watroby","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36","title":{"rendered":"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby"},"content":{"rendered":"\n
\n

Dr med. Rafa\u0142 Staros<\/strong>
Prof. dr hab. med. Bartosz Foroncewicz<\/strong>
Katedra i Klinika Transplantologii, Immunologii, Nefrologii i Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Przeszczepienie w\u0105troby jest leczeniem ratuj\u0105cym \u017cycie setek Polskich pacjent\u00f3w ka\u017cdego roku. Prze\u017cycie przeszczepionej w\u0105troby w organizmie biorcy narz\u0105du jest mo\u017cliwe dzi\u0119ki zastosowaniu leczenia immunosupresyjnego, czyli takiego, kt\u00f3re ma na celu u\u015bpienie aktywno\u015bci uk\u0142adu odporno\u015bciowego, a co za tym idzie zapobieganie odrzucaniu narz\u0105du. Niestety immunosupresja jest mieczem obosiecznym – os\u0142abienie odporno\u015bci biorcy jest zwi\u0105zane mi\u0119dzy innymi ze zwi\u0119kszonym ryzykiem infekcji, ale te\u017c i chor\u00f3b nowotworowych.<\/p>\n\n\n\n

\u017beby lepiej zrozumie\u0107 powi\u0105zanie pomi\u0119dzy immunosupresj\u0105 i chorobami nowotworowymi, musimy przypomnie\u0107 sobie kilka zagadnie\u0144:<\/p>\n\n\n\n

1) kom\u00f3rki, z kt\u00f3rych sk\u0142ada si\u0119 cia\u0142o cz\u0142owieka namna\u017caj\u0105 si\u0119 poprzez podzia\u0142. W trakcie tego podzia\u0142u ich materia\u0142 genetyczny jest kopiowany, a sam proces kopiowania nie jest idealny \u2013 b\u0142\u0119dy mog\u0105 skutkowa\u0107 uszkodzeniami.<\/p>\n\n\n\n

2) czynniki biologiczne, chemiczne i fizyczne mog\u0105 uszkadza\u0107 materia\u0142 genetyczny.<\/p>\n\n\n\n

3) kom\u00f3rki z uszkodzeniami materia\u0142u gentycznego ulegaj\u0105 samozniszczeniu lub s\u0105 wykrywane i usuwane przez uk\u0142ad odporno\u015bciowy.<\/p>\n\n\n\n

4) je\u015bli oba mechanizmy eliminacji zawiod\u0105, z uszkodzonej kom\u00f3rki mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 si\u0119 choroba nowotworowa.<\/p>\n\n\n\n

Jest to oczywi\u015bcie bardzo du\u017ce uproszczenie, jednak pozwala nam ono wyt\u0142umaczy\u0107 r\u00f3\u017cnice w zachorowalno\u015bci na niekt\u00f3re rodzaje nowotwor\u00f3w, wyst\u0119puj\u0105ce pomi\u0119dzy biorcami przeszczep\u00f3w a populacj\u0105 og\u00f3ln\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Najcz\u0119strzymi nowotworami u pacjent\u00f3w po przeszczepieniu w\u0105troby s\u0105 nowotwory sk\u00f3ry (rak podstawnokom\u00f3rkowy i rak kolczystkokom\u00f3rkowy). Ryzyko ich wyst\u0105pienia jest oko\u0142o 30-krotnie wi\u0119ksze ni\u017c u pacjent\u00f3w nieb\u0119d\u0105cych biorcami narz\u0105d\u00f3w i jest zwi\u0105zane mi\u0119dzy innymi z upo\u015bledzon\u0105 eliminacj\u0105 kom\u00f3rek uszkodzonych przez promieniowanie UV. Dlatego tak wa\u017cne s\u0105 u naszych pacjent\u00f3w regularne kontrole dermatologiczne i stosowanie krem\u00f3w z filtrem SPF.<\/p>\n\n\n\n

Innymi chorobami nowotworowymi wyst\u0119puj\u0105cymi cz\u0119\u015bciej ni\u017c w populacji og\u00f3lnej s\u0105 te zwi\u0105zane z infekcjami wirusami onkogennymi \u2013 posiadaj\u0105cymi zdolno\u015b\u0107 do transformacji zaka\u017conej kom\u00f3rki w kom\u00f3rk\u0119 nowotworow\u0105. Do takich wirus\u00f3w nale\u017c\u0105 na przyk\u0142ad wirus Epsteina-Barr (EBV), wirusy brodawczaka ludzkiego (HPV) oraz wirusy zapalenia w\u0105troby typu B i C (HBV i HCV).<\/p>\n\n\n\n

Oko\u0142o 90% os\u00f3b doros\u0142ych jest nosicielami wirusa EBV \u2013 po bezobjawowym zaka\u017ceniu albo przebyciu monoonukleozy zaka\u017anej wirus ten pozostaje w organizmie w u\u015bpieniu \u2013 jego aktywno\u015b\u0107 jest kontrolowana przez nasz uk\u0142ad odporno\u015bciowy. Pod wp\u0142ywem immunosupresji mo\u017cemy t\u0119 kontrol\u0119 utraci\u0107, co przek\u0142ada si\u0119 na nawet 10-krotne zwi\u0119kszenie ryzyka rozwoju nowotwor\u00f3w wywodz\u0105cych si\u0119 z limfocyt\u00f3w (PTLD).<\/p>\n\n\n\n

HPV jest zwi\u0105zany mi\u0119dzy innymi z rozwojem raka szyjki macicy, nowotwor\u00f3w okolicy anogenitalnej oraz nowotwor\u00f3w g\u0142owy i szyi. W strategii zapobiegania oraz wczesnego wykrywania tych nowotwor\u00f3w stosuje si\u0119 u biorc\u00f3w przeszczep\u00f3w szczepienia oraz regularne kontrole dermatologiczne i ginekologiczne.<\/p>\n\n\n\n

U wielu pacjent\u00f3w po przeszczepieniu w\u0105troby zaka\u017cenie wirusami HBV lub HCV, by\u0107 mo\u017ce nawet powik\u0142ane wyst\u0105pieniem raka w\u0105trobowokom\u00f3rkowego (HCC) jest ich pierwotn\u0105 chorob\u0105 w\u0105troby, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do konieczno\u015bci transplantacji. Nawr\u00f3t infekcji tymi wirusami w w\u0105trobie przeszczepionej zwi\u0105zany by\u0142 historycznie z kr\u00f3tszym prze\u017cyciem pacjent\u00f3w i wy\u017cszym ryzykiem rozwoju marsko\u015bci i HCC w w\u0105trobie przeszczepionej. Obecnie w Polsce wszyscy pacjenci z wykryt\u0105 infekcj\u0105 HCV (w tym pacjenci po przeszczepieniu w\u0105troby) mog\u0105 otrzyma\u0107 bezp\u0142atne (w ramach programu lekowego) celowane leczenie charakteryzuj\u0105ce si\u0119bardzo wysok\u0105 skuteczno\u015bci\u0105. W przypadku infekcji HBV nie posiadamy metod leczenia pozwalaj\u0105cych na jego trwa\u0142\u0105 eliminacj\u0119. U pacjent\u00f3w kt\u00f3rzy nie mieli jeszcze kontaktu z tym wirusem stosujemy profilaktyk\u0119 w postaci szczepie\u0144 (kt\u00f3re maj\u0105 ni\u017csz\u0105 skuteczno\u015b\u0107 u pacjent\u00f3w w trakcie leczenia immunosuresyjnego), a u pacjent\u00f3w zaka\u017conych stosujemy leczenie hamuj\u0105ce jego namna\u017canie w kom\u00f3rkach w\u0105troby przeszczepionej lub eliminuj\u0105ce cz\u0105steczki wirusa z krwi (HBIg).<\/p>\n\n\n\n

Prowadz\u0105c pacjenta po przeszczepieniu w\u0105troby, zwracamy r\u00f3wnie\u017c uwag\u0119 na inne modyfikowalne czynniki ryzyka rozwoju chor\u00f3b nowotworowych, takie jak oty\u0142o\u015b\u0107, palenie tytoniu (nowotwory p\u0142uc, g\u0142owy i szyi, p\u0119cherza), czy spo\u017cywanie alkoholu (nowotwory w\u0105troby, przewodu pokarmowego, g\u0142owy i szyi).<\/p>\n\n\n\n

Podsumowuj\u0105c, leczenie immunosupresyjne czyni pacjent\u00f3w po przeszczepieniu w\u0105troby bardziej podatnymi na dzia\u0142anie czynnik\u00f3w zwi\u0105zanych z rozwojem nowotwor\u00f3w. Poza stosowaniem metod profilaktyki i skriningu stosowanych w populacji og\u00f3lnej, my, transplantolodzy stosujemy strategi\u0119 polegaj\u0105c\u0105 na redukcji ryzyka nowotworzenia poprzez utrzymywanie mo\u017cliwie niskiej intensywno\u015bci immunosupresji, jednocze\u015bnie pozwalaj\u0105cej na zabezpieczenie przed odrzucaniem w\u0105troby przeszczepionej. \u017beby zapewni\u0107 jak najwi\u0119ksz\u0105 skuteczno\u015b\u0107 takiego post\u0119powania, potrzebne s\u0105 dalsze badania nad bezpieczn\u0105 minimalizacj\u0105 immunosupresji.<\/p>\n\n\n\n

Bibliografia:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Colmenero, J; Tabrizian, P; Bhangui, P; Pinato, DJ; Rodr\u00edguez-Per\u00e1lvarez, ML; Sapisochin, G; Bhoori, S; Pascual, S; Senzolo, M; Al-Adra, D; et al. De Novo Malignancy After Liver Transplantation: Risk Assessment, Prevention, and Management\u2014Guidelines From the ILTS-SETH Consensus Conference. Transplantation 106(1):p e30-e45, January 2022. | DOI: 10.1097\/TP.0000000000003998<\/li>\n\n\n\n
  2. Grulich AE, van Leeuwen MT, Falster MO, Vajdic CM. Incidence of cancers in people with HIV\/AIDS compared with immunosuppressed transplant recipients: a meta-analysis. Lancet. 2007;370(9581):59-67. doi:10.1016\/S0140 6736(07)61050-2<\/li>\n\n\n\n
  3. Howard MD, Su JC, Chong AH. Skin Cancer Following Solid Organ Transplantation: A Review of Risk Factors and Models of Care. Am J Clin Dermatol. 2018;19(4):585-597. doi:10.1007\/s40257-018-0355-8<\/li>\n\n\n\n
  4. Liao JB, Fisher CE, Madeleine MM. Gynecologic cancers and solid organ transplantation. Am J Transplant. 2019;19(5):1266-1277. doi:10.1111\/ajt.15292<\/li>\n\n\n\n
  5. Dierickx D, Habermann TM. Post-Transplantation Lymphoproliferative Disorders in Adults. N Engl J Med. 2018;378(6):549-562. doi:10.1056\/NEJMra1702693<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Dr med. Rafa\u0142 StarosProf. dr hab. med. Bartosz ForoncewiczKatedra i Klinika Transplantologii, Immunologii, Nefrologii i Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych Przeszczepienie w\u0105troby jest leczeniem ratuj\u0105cym \u017cycie setek Polskich pacjent\u00f3w ka\u017cdego roku. Prze\u017cycie przeszczepionej w\u0105troby w organizmie biorcy narz\u0105du jest mo\u017cliwe dzi\u0119ki zastosowaniu leczenia immunosupresyjnego, czyli takiego, kt\u00f3re ma na celu u\u015bpienie aktywno\u015bci uk\u0142adu odporno\u015bciowego, a co za tym […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-36","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"yoast_head":"\nNowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby - Projekt minimalizacja immunosupresji<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby - Projekt minimalizacja immunosupresji\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dr med. Rafa\u0142 StarosProf. dr hab. med. Bartosz ForoncewiczKatedra i Klinika Transplantologii, Immunologii, Nefrologii i Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych Przeszczepienie w\u0105troby jest leczeniem ratuj\u0105cym \u017cycie setek Polskich pacjent\u00f3w ka\u017cdego roku. Prze\u017cycie przeszczepionej w\u0105troby w organizmie biorcy narz\u0105du jest mo\u017cliwe dzi\u0119ki zastosowaniu leczenia immunosupresyjnego, czyli takiego, kt\u00f3re ma na celu u\u015bpienie aktywno\u015bci uk\u0142adu odporno\u015bciowego, a co za tym […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Projekt minimalizacja immunosupresji\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-07-25T14:02:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-07-25T14:02:20+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"uco\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"uco\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36\"},\"author\":{\"name\":\"uco\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/824575d50ec07fd5f2692abb8973401e\"},\"headline\":\"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby\",\"datePublished\":\"2026-07-25T14:02:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-07-25T14:02:20+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36\"},\"wordCount\":950,\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36\",\"url\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36\",\"name\":\"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby - Projekt minimalizacja immunosupresji\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-07-25T14:02:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-07-25T14:02:20+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/824575d50ec07fd5f2692abb8973401e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?p=36#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/\",\"name\":\"Projekt minimalizacja immunosupresji\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/824575d50ec07fd5f2692abb8973401e\",\"name\":\"uco\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/72b86a1941c730d09633da2b3af4f2f8826378d4240f39246572d599400b2249?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/72b86a1941c730d09633da2b3af4f2f8826378d4240f39246572d599400b2249?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/72b86a1941c730d09633da2b3af4f2f8826378d4240f39246572d599400b2249?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"uco\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/212.33.71.8\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/projekty.uco.uwb.edu.pl\\\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby - Projekt minimalizacja immunosupresji","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby - Projekt minimalizacja immunosupresji","og_description":"Dr med. Rafa\u0142 StarosProf. dr hab. med. Bartosz ForoncewiczKatedra i Klinika Transplantologii, Immunologii, Nefrologii i Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych Przeszczepienie w\u0105troby jest leczeniem ratuj\u0105cym \u017cycie setek Polskich pacjent\u00f3w ka\u017cdego roku. Prze\u017cycie przeszczepionej w\u0105troby w organizmie biorcy narz\u0105du jest mo\u017cliwe dzi\u0119ki zastosowaniu leczenia immunosupresyjnego, czyli takiego, kt\u00f3re ma na celu u\u015bpienie aktywno\u015bci uk\u0142adu odporno\u015bciowego, a co za tym […]","og_url":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36","og_site_name":"Projekt minimalizacja immunosupresji","article_published_time":"2026-07-25T14:02:19+00:00","article_modified_time":"2026-07-25T14:02:20+00:00","author":"uco","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"uco","Szacowany czas czytania":"5 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36"},"author":{"name":"uco","@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/#\/schema\/person\/824575d50ec07fd5f2692abb8973401e"},"headline":"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby","datePublished":"2026-07-25T14:02:19+00:00","dateModified":"2026-07-25T14:02:20+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36"},"wordCount":950,"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36","url":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36","name":"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby - Projekt minimalizacja immunosupresji","isPartOf":{"@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/#website"},"datePublished":"2026-07-25T14:02:19+00:00","dateModified":"2026-07-25T14:02:20+00:00","author":{"@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/#\/schema\/person\/824575d50ec07fd5f2692abb8973401e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?p=36#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nowotwory po przeszczepieniu w\u0105troby"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/#website","url":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/","name":"Projekt minimalizacja immunosupresji","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/#\/schema\/person\/824575d50ec07fd5f2692abb8973401e","name":"uco","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72b86a1941c730d09633da2b3af4f2f8826378d4240f39246572d599400b2249?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72b86a1941c730d09633da2b3af4f2f8826378d4240f39246572d599400b2249?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72b86a1941c730d09633da2b3af4f2f8826378d4240f39246572d599400b2249?s=96&d=mm&r=g","caption":"uco"},"sameAs":["https:\/\/212.33.71.8"],"url":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=36"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37,"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36\/revisions\/37"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=36"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=36"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/projekty.uco.uwb.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=36"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}